تبلیغات
ولی‌عصر(عج) - امامت عهدی الاهی4

امامت عهدی الاهی4

سه شنبه 19 آبان 1388 12:38 ب.ظنویسنده : محمد ترابی

 

قرآن كریم به شكل صریح و واضح این مسأله را در آیه‌ای از قرآن كریم روشن ساخته و فرموده است:

«وَإِذِ ابْتَلَى إِبْرَاهِیمَ رَبُّهُ بِكَلِمَاتٍ فَأَتَمَّهُنَّ قَالَ إِنِّی جَاعِلُكَ لِلنَّاسِ إِمَاماً قَالَ وَمِن ذُرِّیَّتِی قَالَ لاَ یَنَالُ عَهْدِی الظَّالِمِینَ»([1]).

((به خاطر آورید) هنگامى كه خداوند، ابراهیم را با وسایل گوناگونى آزمود. و او به خوبى از عهده این آزمایش‌ها برآمد. خداوند به او فرمود: «من تو را امام و پیشواى مردم قرار دادم!» ابراهیم عرض كرد: «از دودمان من (نیز امامانى قرار بده!)» خداوند فرمود: «پیمان من، به ستمكاران نمى‏رسد! (و تنها آن دسته از فرزندان تو كه پاك و معصوم باشند، شایسته این مقامند)».)

آیه فوق بر این موضوع دلالت می‌نماید كه امامت هدیه‌ و منصبی است از سوی خداوند سبحان برای كسی كه خود، او را برای تصدی آن شایسته و سزاوار دانسته است؛ اما عهدی كه در آیه از آن سخن به میان آمده، عهد نبوت نبوده است؛ چرا كه حضرت ابراهیم علیه السلام خود، پیامبر و رسول اولو العزم الاهی بوده است؛ از این‌رو مفسران این عهد را عهد امامت دانسته‌اند.

بیضاوی در تفسیر: «لاَ یَنَالُ عَهْدِی الظَّالِمِینَ» گفته است:

«إجابة إلى ملتمسه وتنبیه على أنه قد یكون فی ذریته ظلمة أو أنهم لا ینالون الإمامة، لأنها أمانة من الله تعالى وعهد والظالم لا یصلح لها»([2]).

(این بخش از آیه پاسخی است به خواهش حضرت ابراهیم و توجه دادن آن حضرت بر این كه در خاندان و نسل او ظلمی وجود دارد كه به سبب آن امامت به آنها نمی‌رسد؛ چرا كه امامت، امانت و عهدی است از سوی خداوند متعال كه ظالمان صلاحیت تصدی آن را ندارند.)

طبری از مجاهد روایت كرده است:

«قال الله: {لاَ یَنَالُ عَهْدِی الظَّالِمِینَ} قال: لا یكون إمام ظالماً»([3]).

(خداوند عزّ وجلّ فرموده است: «عهد من به ظالمان نمی‌رسد» یعنی: امام نمی‌تواند شخصی ظالم باشد.)

ابن كثیر در تفسیر این آیه گفته است:

 «یقول تعالى منبّهاً على شرف إبراهیم خلیله علیه السّلام، وأن الله جعله إماماً للناس»([4]).

(خداوند عزّ وجلّ در این آیه شرافت حضرت ابراهیم علیه السلام و این كه او امام مردمان است را گوشزد نموده.)

از این آیه شریفه می‌توانیم چند مطلب را برداشت كنیم:

اول: چنان‌كه قبلاً گذشت، امامی كه بناست از سوی خداوند در نسل و خاندان حضرت ابراهیم علیه السلام برگزیده و انتخاب گردد نمی‌تواند شخصی باشد كه حتی احتمال صدور ظلم درباره او به ذهن خطور كند؛ چنان‌كه آیه شریفه به همین مطلب تصریح فرموده است: «لاَ یَنَالُ عَهْدِی الظَّالِمِینَ» (عهد من به ظالمان نمی‌رسد.) چون حضرت ابراهیم علیه السلام از خداوند متعال درخواست می‌كند تا امامت را در نسل و خاندان او قرار دهد و چنین توقعی از حضرت ابراهیم نمی‌رود كه از خداوند عزّ وجلّ بخواهد تا عهد امامت را برای شخصی كافر قرار دهد از این‌رو باید این درخواست در باره كسی باشد كه حدّاقل به خداوند سبحان ایمان داشته باشد؛ پس در این‌ صورت حضرت ابراهیم علیه السلام درباره گروهی از مؤمنان چنین درخواستی را مطرح نموده، اما با این وجود، خداوند عزّ وجلّ پاسخ می‌دهد اگر كسی حتی به صورت موقت نیز ظلمی از او سرزده باشد شایستگی تصدّی مقام امامت را ندارد؛ این مطالب اقتضا می‌كند تا ظلم، در این آیه شریفه، به ظلم متناسب با مؤمنان تفسیر شود و آن چیزی نیست مگر عصیان خداوند متعال.

در حقیقت، معصیت، ظلم انسان به خویش محسوب می‌گردد و این ظلم، نسبت به امام باید در نهایت درجات آن منتفی گردیده باشد؛ اعم از آن كه ظلم در حق خداوند باشد، مانند شرك به خداوند كه فرموده است: «إِنَّ الشِّرْكَ لَظُلْمٌ عَظِیمٌ» (هر آینه شرك، ظلم بزرگی به شمار می‌آید.) و یا ظلم به مردم و یا به خود باشد. طبیعی است كه هر گونه گناه و معصیتی انسان را ظالم به خویش قرار می‌دهد؛ چرا كه گناهان به منزله تعدّی و تجاوز به حدود الاهی محسوب می‌شود؛ چنان كه خداوند عزّ وجلّ فرموده است: «وَمَن یَتَعَدَّ حُدُودَ اللَّهِ فَقَدْ ظَلَمَ نَفْسَهُ»([5])، (و هر كس از حدود الهى تجاوز كند به خویشتن ستم كرده‏ است.) از این‌روست كه امام باید از تمامی گناهان و انواع آن منزه باشد؛ و این به معنای نائل گردیدن امام به مقام و درجه عصمت است كه شایسته مقام امامت می‌باشد.

دوم: چنان‌كه گفته شد امامت نمی‌تواند از جانب مردم از سوی انسان‌ها جعل و نصب گردد؛ بلكه امری است مرتبط به خداوند عزّ وجلّ و در دست قدرت او؛ چنان‌كه فرموده است: «إِنِّی جَاعِلُكَ لِلنَّاسِ إِمَاماً...». (من تو را امام و پیشواى مردم قرار دادم!)

([1]) البقرة: 124.

([2]) البیضاوی، تفسیر البیضاوی: ج1 ص397ـ 398، الناشر: دار الفكر ـ بیروت.

([3]) الطبری، تفسیر الطبری: ج1 ص738.

([4]) ابن كثیر، تفسیر ابن كثیر: ج1 ص169.

([5]) الطلاق: 1.


آخرین ویرایش: - -

 
چهارشنبه 30 فروردین 1396 11:00 ب.ظ
Heya i'm for the primary time here. I came across this board and
I in finding It really helpful & it helped me out a lot.
I hope to give something back and aid others such
as you helped me.
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر